22 mei 2020

Steeds vaker duikt de afkorting VAB op in de media. VAB staat voor vrijkomende agrarische bebouwing en wordt hoe langer hoe meer erkend als (toekomstig) probleem in het buitengebied.

Het aantal landbouwbedrijven neemt al jaren in hoog tempo af, met o.a. lege stallen als resultaat. Op meerdere fronten kunnen lege stallen als probleem in het buitengebied worden gezien. Uiteraard begint het met verrommeling van het landschap. Maar ook vergroten de leegstaande gebouwen de kans op ondermijning. De stallen lenen zich immers goed voor allerhande illegale praktijken en vallen minder op dan ruimtes binnen de bebouwde kom of op bedrijventerreinen. Gemeenten hebben dan ook volop aandacht voor het onderwerp.

In grote lijnen zijn er twee mogelijkheden het probleem effectief aan te pakken; sloop en functiewijziging. Beide opties licht ik kort toe.

Sloop
Natuurlijk is sloop van de stallen het meest effectief. Echter om meerdere redenen is dit nog niet zo eenvoudig. Ten eerste is het lastig voor een ondernemer om een vaak langlopende familietraditie te beëindigen. Daarnaast is het financieel ingewikkeld. Sloop kost geld en bovendien komt de fiscus in het kader van bedrijfsbeëindiging ook nog eens langs om af te rekenen. Rood-voor-rood constructies, waarbij een deel van het te slopen staloppervlak kan worden gebruikt om één of meer woningen terug te bouwen, kan een oplossing voor zijn. Wel is het van belang dat gemeenten onderling uitruil van sloopmeters toestaan om de markt voldoende ruimte te geven.

Functiewijziging
Stallen kunnen ook omgevormd worden naar ruimtes bestemd voor recreatie, energieopwekking of andere economische ontwikkelingen. Hiervoor is echter meestal een wijziging van het bestemmingsplan nodig, wat de nodige tijd, financiële investering en onzekerheid van slagen met zich mee brengt.

Gezamenlijk aanpakken
Hoewel het VAB probleem in eerste instantie op het bordje van de ondernemer zelf ligt, is het ook duidelijk dat er meerdere probleemeigenaren zijn. Gemeenten willen hun buitengebied ‘schoon’ houden, de Belastingdienst wil kunnen afrekenen bij bedrijfsbeëindiging en banken willen hun financiering terug betaald zien. Daarom is het van belang dat gezamenlijk naar oplossingen wordt gezocht. Alleen dan kan een effectieve, integrale aanpak worden bewerkstelligd.

Voor de stoppende boer is het voorlopig zoeken naar de juiste oplossing voor zijn bedrijf. De rentmeesters van Rentmeesters.nl zijn deskundig en graag bereid te adviseren bij dit ingrijpende vraagstuk.

Gijs de Kruif

Gijs de Kruif is lid van Rentmeesters.nl in de provincie Utrecht.

Reactie: info@rentmeesters.nl

website door Inxpact